Қазіргі жаһандану дәуірінде әрбір елдің дамуы тек экономикалық көрсеткіштермен ғана емес, ең алдымен оның рухани әлеуетімен, ұлттық санасының деңгейімен өлшенеді. Осы тұрғыдан алғанда, Нұрсұлтан Назарбаев бастамасымен жарияланған «Рухани жаңғыру» бағдарламалық мақаласы Қазақстан қоғамының санасын жаңғыртуға бағытталған тарихи құжат ретінде ерекше маңызға ие.
Бағдарламаның негізгі мақсаты – ұлттық кодты сақтай отырып, заманауи талаптарға бейімделген, бәсекеге қабілетті ұлт қалыптастыру. Бәсекеге қабілеттілік ұғымы тек экономикалық немесе технологиялық даму деңгейімен шектелмейді. Ол – білімділік, прагматизм, ашықтық, ұлттық бірегейлік пен мәдениеттің үйлесімді дамуы арқылы көрініс табатын кешенді құбылыс. Сондықтан да саналы ұлт қалыптастыру – уақыт талабы.
Бүгінгі таңда білім беру жүйесі осы үдерістің басты қозғаушы күші болып отыр. Жоғары оқу орындары, соның ішінде М.Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан университеті, жас ұрпақтың бойына ұлттық құндылықтарды сіңіре отырып, олардың сыни ойлау қабілетін, кәсіби біліктілігін дамытуға ерекше мән беруде. Бұл бағытта университет ғалымдары мен оқытушылары ғылыми-зерттеу жұмыстарын жүргізіп, білім алушыларды заман талабына сай даярлауда.
Рухани жаңғырудың маңызды бағыттарының бірі – ұлттық сананың ашықтығы. Ашық сана – әлемдік өркениет жетістіктерін қабылдай отырып, өз ұлттық ерекшелігін сақтай білуді білдіреді. Бұл тұрғыда көптілділік, цифрлық сауаттылық, мәдениеттер арасындағы диалог ерекше рөл атқарады. Жастардың шетелдік білім мен тәжірибені игеруі, жаңа технологияларды меңгеруі – елдің бәсекеге қабілеттілігін арттыратын негізгі факторлардың бірі.
Сонымен қатар, прагматизм қағидаты да айрықша мәнге ие. Прагматизм – ресурстарды тиімді пайдалану, нақты мақсаттарға ұмтылу, ысырапшылдыққа жол бермеу дегенді білдіреді. Бұл қасиеттер жеке тұлғаның ғана емес, тұтас қоғамның дамуына оң әсер етеді. Саналы ұлт дегеніміз – өз мүмкіндіктерін дұрыс бағалай білетін, нақты жоспар құрып, сол мақсатқа табандылықпен жететін қоғам.
Ұлттық бірегейлікті сақтау да рухани жаңғырудың өзекті мәселелерінің бірі. Тіл, мәдениет, салт-дәстүр – ұлттың рухани тірегі. Мемлекеттік тілдің мәртебесін арттыру, тарихи мұраны дәріптеу, ұлттық құндылықтарды насихаттау – саналы ұлт қалыптастырудың басты шарттарының бірі болып қала береді.
Рухани жаңғыру – бұл бір реттік науқан емес, үздіксіз жүретін күрделі процесс. Ол әрбір азаматтың санасынан басталып, тұтас қоғамның дамуына ықпал етеді. Бәсекеге қабілетті ұлт қалыптастыру үшін ең алдымен саналы, білімді, жауапкершілігі жоғары азаматтар тәрбиелеу қажет. Осы бағыттағы жүйелі жұмыстар ғана Қазақстанның әлемдік қауымдастықтағы орнын нығайтып, жарқын болашағын қамтамасыз етеді.
М.Әуезов атындағы ОҚЗУ ғалымдары атынан
п.ғ.к., доцент – Дана ЖУНИСБЕКОВА,
т.ғ.к., доцент – Алия СУЙГЕНБАЕВА,
PhD, аға оқытушы – Азиза ИСА,
магистр, аға оқытушы – Оразымбетова Альмира ОРАЗЫМБЕТОВА.
